🚨 భారత రాజకీయాల్లో భారీ మార్పులకు దారితీసే కేంద్ర ప్రభుత్వ నిర్ణయం
2026 నియోజకవర్గ పునర్వ్యవస్థీకరణ (Delimitation) నేపథ్యంలో లోక్సభ , రాష్ట్ర అసెంబ్లీ స్థానాలను భారీగా పెంచే దిశగా కేంద్ర ప్రభుత్వం ఆలోచన. ఈ నిర్ణయం అమలైతే భారత రాజకీయ మ్యాప్లో పెద్ద మార్పులు కనిపించే అవకాశం ఉంది.
📊 లోక్సభ స్థానాలు పెంపు
ప్రస్తుతం లోక్సభలో మొత్తం 543 స్థానాలు ఉన్నాయి.
నూతన ప్రతిపాదన ప్రకారం ఇవి 816 స్థానాలకు పెరగనున్నాయి.
అంటే సుమారు 50% పెరుగుదల.
ఇది ప్రధానంగా దేశ జనాభా భారీగా పెరగడం వల్ల ప్రతినిధిత్వాన్ని మెరుగుపరచడానికి తీసుకుంటున్న నిర్ణయంగా భావిస్తున్నారు.
🏛️ రాష్ట్ర అసెంబ్లీ స్థానాలు
దేశవ్యాప్తంగా రాష్ట్ర అసెంబ్లీ స్థానాలు ప్రస్తుతం సుమారు 4,123 ఉన్నాయి.
పునర్వ్యవస్థీకరణ తర్వాత ఇవి 6,185 వరకు పెరిగే అవకాశం ఉంది.
📍 తెలుగు రాష్ట్రాల్లో మార్పులు
ఈ పునర్విభజనలో తెలుగు రాష్ట్రాల్లో కూడా పెద్ద మార్పులు ఉండవచ్చు.
తెలంగాణ:
ప్రస్తుతం – 119 అసెంబ్లీ స్థానాలు
భవిష్యత్తులో – 179 స్థానాలు
ఆంధ్రప్రదేశ్:
ప్రస్తుతం – 175 అసెంబ్లీ స్థానాలు
భవిష్యత్తులో – 263 స్థానాలు
👩 మహిళా రిజర్వేషన్ అమలు
ఇటీవల ఆమోదమైన మహిళా రిజర్వేషన్ చట్టం ప్రకారం 33% స్థానాలు మహిళలకు రిజర్వ్ చేయబడతాయి. కానీ ఈ రిజర్వేషన్ అమలు నియోజకవర్గ పునర్వ్యవస్థీకరణ తర్వాతే జరుగుతుంది.
📅 అమలు ప్రక్రియ ఎలా ఉంటుంది?
ఈ మార్పులు ఒక్కసారిగా అమలులోకి రావు. ఒక క్రమబద్ధమైన ప్రక్రియ ఉంటుంది.
1️⃣ ముందుగా దేశవ్యాప్తంగా జనాభా గణన (Census). 2027మార్చి లో మొదలు అయ్యి 2027 సంవత్సరం మొత్తం దేశం మొత్తం జనాభా గబబ జరుగుతుంది. దీని కోసం కేంద్రం నోటిఫికేషన్ కూడా జారీ చేసింది l
2️⃣ ఆ తరువాత నియోజకవర్గ పునర్వ్యవస్థీకరణ (Delimitation). పెరిగిన జనాభాకు అనుగుణముగా నియోజక వర్గాలు పెంపు, కొత్త SC, ST రిజర్వడ్ నియోజకవర్గాలు ఏర్పాటు.
3️⃣ తరువాత మహిళా రిజర్వేషన్ అమలు. కోటగా ఏర్పాటు చేసే నియోజకవర్గాల్లో జనాభాకు అనుగుణముగా 33% మహిళలకు రిజర్వ్
ఈ మొత్తం ప్రక్రియ జనాభా గణన తరువాత , 2027 తర్వాత ప్రారంభమై, 2029 సాధారణ ఎన్నికల నుండి అమల్లోకి వచ్చే అవకాశం ఉంది.
🇮🇳 ఎందుకు ఇది చారిత్రాత్మకం?
ఈ మూడు అంశాలు కలిసి భారత రాజకీయ వ్యవస్థను పూర్తిగా మార్చే అవకాశం ఉంది:
✔️ జనాభా గణన
✔️ నియోజకవర్గాల పునర్విభజన
✔️ మహిళా రిజర్వేషన్ అమలు
దీంతో పార్లమెంట్ నిర్మాణం, రాష్ట్రాల రాజకీయ ప్రభావం, మహిళల రాజకీయ భాగస్వామ్యం అన్నీ కొత్త దిశలో మారే అవకాశం ఉంది.
అందుకే ఇది భారత రాజకీయాల్లో అత్యంత కీలకమైన సంస్కరణలలో ఒకటిగా భావిస్తున్నారు.
2001 జనాభాకు అనుగుణముగా 2008 లోం చివరి సారి ఈ ప్రక్రియ చేశారు. అప్పటి జనాభా ను వట్టి ఏర్పాటు చేసారు. గత 20 ఏళ్లలో బోలెడన్ని మార్పులు వచ్చాయి. ఆ మార్పులకు అనుగుణముగా మార్పులు జరగాలి.
— ఉపద్రష్ట పార్ధసారధి